Demp het moeras der gesubsidieerde banen

handophoudende_kapitalist230908Elke econoom zal u vertellen dat volledige werkgelegenheid een theoretisch rekenmodel is waar grappige sommetjes mee zijn te verzinnen in het voortgezet onderwijs. Desondanks wringt de overheid zichzelf en anderen in allerlei bochten om die utopie te benaderen. Een makkelijk buigzaam slachtoffer is de bijstandsgerechtigde. Hem wordt te verstaan gegeven dat hij zich dient te voegen. Het is buigen of barsten. Geheel in de geest van Nieuw Flinks en met de bijstandswet van 2005 in de hand wordt op ferme toon geroepen dat alle voorkomende werkzaamheden geaccepteerd dienen te worden, waarmee een heel contingent gefrustreerde en ongemotiveerde werknemers wordt geschapen, dat alleen maar zorgt voor problemen op de werkvloer. Parallel daaraan worden allerlei ‘trajecten’ opgestart. De wervende begeleidende teksten variëren van ‘werkervaring opdoen’ tot ‘doorstromen naar een reguliere baan.’ De weerbarstige praktijk van bijvoorbeeld het fiasco rond de melkertbanen heeft uitgewezen dat daar weinig tot niets van terechtkomt. Kansarme werklozen werden zwaar gesubsidieerd tewerkgesteld in gecreëerde banen, veelal bij lokale overheden en non-profit instellingen, maar ook bij commerciële bedrijven. Wegbezuinigde werkzaamheden in de collectieve sector werden nieuw leven ingeblazen en niet bestaande banen schoten als paddenstoelen uit de grond. Werk gevend Nederland maakte dankbaar gebruik van subsidies en gratis arbeid. Opeens konden ze wel iemand gebruiken die de hele dag herfstbladeren van de ene naar de andere kant van de straat blies.

Mensen die eenmaal in de rattenval van de bijstand terecht zijn gekomen, ontsnappen daar maar uiterst moeizaam uit omdat ze een onuitputtelijke bron van subsidies zijn. Door die status en hun zwakke positie worden ze vaak slachtoffer van gemarchandeer en werkgevers hebben er belang bij dat die groep in stand wordt gehouden. Als de subsidie voor de Prachtbaan stopt en de gesubsidieerde medewerker in dienst moet worden genomen, is de liefde vaker wel dan niet over, want een functie die niet bestaat kan ook niet betaald worden. Mensen die worden geronseld voor gesubsidieerd werk zijn al verstoten door de arbeidsmarkt. Om te veronderstellen dat ze na een jaar gesubsidieerd onkruid wieden met open armen ontvangen zullen worden op diezelfde arbeidsmarkt, is diplomatiek uitgedrukt nogal naïef. Reïntegratiebedrijven wrijven zich ondertussen in hun handen: voor hen zijn de gevolgen van de nieuwe flinksheid een goudmijntje en ze bemiddelen dan ook alles en iedereen, soms tegen beter weten in, zoals een medewerker van een reïntegratiebedrijf zich eens in een onbewaakt ogenblik liet ontvallen.

Een andere marktpartij die garen spint bij kansarme werklozen, zijn zakenlieden die kapitalen aan (Europese) subsidies verslindende  ‘opleidingen’ uit de grond stampen. De slimste krijgen zelfs het arbeidsbureau zo ver dat het participeert. Als de cursisten, een mooi certificaat rijker, weer thuis zitten te koekeloeren en de filantropen van de opleiding Creatief Zakkenvullen hun nieuwe Jaguar door de wasstraat halen, fronst op het arbeidsbureau iemand het moede voorhoofd.

Gemeenten staan onder grote druk omdat ze nog maar een beperkt bedrag ter beschikking hebben om bijstandsgelden van uit te keren. Ze moeten daarenboven hun quotum tewerkgestelden halen. Iemand die een bijstandsuitkering aanvraagt wordt dan ook niet meer beschouwd als iemand die het om wat voor reden dan ook zelf niet meer trekt, maar als een verdachte onderworpen aan kruisverhoren en zo snel mogelijk in het gesubsidieerde banenmoeras gekieperd of blootgesteld aan een peperduur en vaak tot mislukken gedoemd re-integratietraject.

Precies tien jaar na de nieuwflinkse bijstandswet van 2005 treedt de Participatiewet in werking. Een variatie op een thema, met het verschil dat de nadruk nu wordt gelegd bij arbeidsgehandicapten. Die moeten vooral méédoen en weer wordt er gerekend op de welwillende medewerking van het bedrijfsleven. Ook de Participatiewet zal een doodgeboren kindje blijken. Als je een wet baseert op een moreel beroep op werkgevers, graaf je in een beerput. Je kunt van Klijnsma veel zeggen, maar van enig historisch besef valt ze niet te betichten.

Verschenen in De Volkskrant van 26 november 2014

De mythe van Rubin Carter

medals-graphic

Een van de hardnekkigste mythen van de 20ste eeuw is het verhaal van de op 20 april 2014 overleden Rubin ‘Hurricane’ Carter, een middengewicht bokser die in 1967 tot levenslang werd veroordeeld voor een uit de hand gelopen roofoverval op een … [Lees verder]

De paashaas

blokken 001

De kleuterschool heb ik grotendeels overgeslagen. Hoofdverdachte in deze onverkwikkelijke verzuimzaak was grootvader Simons. Hij had me dagelijks nodig om dingetjes te doen. zoals kruisbessen schoonmaken. Dat moest nou eenmaal gebeuren want oma bakte … [Lees verder]

Poep

drol

Onlangs struikelde ik in de nasleep van mijn radio-optreden over carnaval over een tweet van een mevrouw die in Gulpen-Wittem ijverig aan de GroenLinkse weg timmert. Ze twitterde naar iemand dat ze mijn columns allang niet meer leest. Ik vroeg me al … [Lees verder]

Carnaval is gewoon een braspartij

NS-Dok0655-karl-kuepper (1)

Waarom de carnavalist zo verknocht is aan zijn dagen van georganiseerde chaos is onduidelijk. Voor sommigen is het de enige mogelijkheid om hun lach-of-ik-schiet humor openlijk te etaleren en voor alcoholisten is het de enige tijd van het jaar waarin … [Lees verder]

U bent niet in de hemel, u hallucineert

Schermafbeelding-2013-05-02-om-14.13.38

In navolging van de Nederlandse cardioloog Pim van Lommel, die zichzelf onsterfelijk belachelijk maakte met zijn boek ‘Eindeloos Bewustzijn’ waarin hij zogenaamde Bijna Dood Ervaringen (BDE) beschrijft van mensen die een hartstilstand overleefden en … [Lees verder]

Mandela

download (5)

Nelson Mandela is dood. Dat is voor niemand leuk, maar 95 lijkt me een puike leeftijd. De meesten van ons hebben dat geluk niet en sneven veel eerder. Uiteraard storten Nederland en Facebook zich weer in een massale rouwpsychose. Iedereen buitelt … [Lees verder]

Laat onze kinderen met rust

download (4)

De in 1985 van kracht geworden Wet op het Basisonderwijs is mijns inziens medeverantwoordelijk voor de toename van het aantal kinderen met de meest merkwaardige aandoeningen. Het stikt tegenwoordig van de autistjes, de ADHD'tjes, de PDDNOS'jes en God … [Lees verder]

D’r Snij

The Usual Suspects

Uitgesproken op het afscheid van onze vriend Raymond Snijkers Waar ik het aan verdiend heb weet ik niet, maar ik heb de eer om samen met mijn oude vrienden Marcel Gadaen en Wino Pelzer onze gedachten over onze Raymond op papier te mogen … [Lees verder]

Afweging

politie_cartoon

De Limburgse politiebaas Gery Veldhuis roemt het heldhaftige optreden van zijn dappere jongens en meisjes in het familiedrama dat zich afspeelde in het Noord-Limburgse dorpje Reuver. Even samenvatten: een met een handvuurwapen gewapende man (die al … [Lees verder]